Organik tarıma geçiş süreci

Geçiş süreci nedir?

Geçiş süreci, yönetmelik hükümlerine göre faaliyete başlanmasından ürünün organik olarak sertifikalandırılmasına kadar geçen dönemdir. Amacı basit: toprağın, sürünün ya da kovanın önceki uygulamalardan arınması ve organik üretim kurallarının bir üretim döngüsü boyunca fiilen uygulandığının doğrulanması.

Organik tarım faaliyeti yapılan alanlar, hayvanlar, arılar ve su ürünleri geçiş sürecine alınır. Doğadan toplanan ürünlerde geçiş süreci uygulanmaz; onun yerine toplama alanının geçmişi ve resmî izinler belgeler üzerinden değerlendirilir.

Geçiş süreci boyunca yönetmelikteki tüm kurallar aynen geçerlidir. Kısmen organik üretim yapılan bir işletmede organik ürünler, geçiş süreci ürünleri ve hayvanlar birbirinden ayırt edilebilecek şekilde tutulur ve bu ayrımı gösteren kayıtlar hazır bulundurulur.

Bitkisel üretimde süreler

Bitkisel ürünlerin organik olarak değerlendirilebilmesi için uygulanması gereken asgari süreler yönetmelikte şöyle belirlenmiştir:

Organik tarıma başlanmasından on iki ay sonra elde edilen ürünler geçiş süreci ürünü olarak değerlendirilir; bu ürünler organik olarak değil, geçiş süreci ürünü olarak pazarlanabilir.

Sürenin kısalması ve uzaması

Süre sabit değildir. Yetkilendirilmiş kuruluş; arazinin önceki yıllardaki kullanım durumunu, yapılan uygulamaları, bölgenin genel durumunu, yetiştirilen ürünleri, risk durumlarını ve müteşebbis kayıtlarını inceleyerek geçiş sürecini uzatabilir ya da kısaltabilir.

• Kısaltma: yönetmelik eklerinde izin verilenler dışındaki girdilerin geriye dönük en az üç yıl kullanılmadığı resmî kurum ve kuruluşlardan alınacak belgeyle kanıtlanırsa, geçiş süreci en fazla bir yıl kısaltılabilir.
• Alt sınır: geçiş süreci tek yıllık bitkilerde 12 aydan, çok yıllık bitkilerde 24 aydan daha az uygulanamaz.
• Uzatma: üretim aşamasında yönetmeliğe aykırı uygulama saptanırsa geçiş sürecindeki müteşebbisin süresi uzatılır; süreci tamamlamış olan müteşebbis yeniden geçiş sürecine alınır ve durum yazılı olarak bildirilir.

Hayvancılık ve arıcılık

Hayvansal üretimde geçiş süresi hem üretim alanı hem de hayvanın kendisi için ayrı ayrı işler. Aşağıdaki süreler yönetmelikte tür ve üretim amacına göre belirlenmiştir:

Arıcılıkta, yetkilendirilmiş kuruluştan izin alınması kaydıyla işletmenin sahip olduğu konvansiyonel arı kolonileri organik arıcılığa geçiş amacıyla kullanılabilir. Yönetmelik hükümlerine göre üretim yapmayan arıcılardan sağlanan arı oğulları ise bir yıllık geçiş sürecine alınır.

Faaliyet alanınıza özel kurallar için organik hayvansal üretim ve organik arıcılık sayfalarına bakabilirsiniz.

Geçiş süreci ürününün etiketi

Geçiş süreci ürünü, “Organik tarım geçiş süreci ürünüdür” etiketiyle pazarlanır. Etiketleme kuralları nettir:

• Organik tarıma geçiş tarihinden itibaren en az on iki aylık bir geçiş sürecine uyulmuş olmalıdır.
• İbaredeki “organik” kelimesi, “geçiş süreci” ifadesiyle aynı renk, punto ve yazım tarzında olmalıdır.
• Geçiş süreci ürünlerinde organik ürün logosu kullanılmaz.
• Nihai ürünün içeriğinde yalnızca bir tane tarımsal kaynaklı ürün bulunmalıdır.
• Etikette yetkilendirilmiş kuruluşun adı, logosu, kod numarası ve ürün sertifika numarası yer alır.

Geçiş sürecindeki hayvanlardan elde edilen ürünler geçiş süreci ürünü olarak pazarlanamaz; reklam ve etiketlerinde organik tarımı çağrıştıran ifadeler kullanılamaz.

Geçiş sürecinde destek

Geçiş süreci, destekleme açısından da anlamlı bir eşiktir: organik tarım desteği, OTBİS’te kontrolü yapılmış ve uygun bulunmuş geçiş süreci-2, geçiş süreci-3 ve organik statüdeki araziler ile bu arazilerde kayıtlı ürünler için ödenir. Yani ilk yıl kapsam dışıdır, ikinci yıldan itibaren destek gündeme gelir.

Şartların tamamı ve başvuru adımları için organik tarım destekleri bölümüne geçin.